Czy Państwowa Inspekcja Pracy może nakazać wypłatę zaległego wynagrodzenia?

17 stycznia 2017

Coraz częściej zdarza się, że pracodawca opóźnia się z wypłatą wynagrodzenia. Czy w takiej sytuacji pracownik ma jakąś możliwość w znalezieniu pomocy w PIP? Ustawa o Państwowej Inspekcji Pracy daje inspektorom liczne kompetencje, które mogą się okazać pomocne przy próbie uzyskania należnego wynagrodzenia od Pracodawcy. Żeby jednak skorzystać z pomocy PIP wynagrodzenie należy pamiętać, że pomocą objęte są tylko wynagrodzenia należne ze stosunku pracy.

Nakazy płatnicze PIP pojawiły się w polskiej rzeczywistości prawnej w 2001 r., wzbudzając liczne kontrowersje co do ich zasadności i sposobu ich zastosowania. Część prawników podnosiła w tamtym czasie, że nakazy płatnicze naruszają konstytucyjną zasadę trójpodziału władzy oraz sądowego wymiaru sprawiedliwości, zastępując w pewnym sensie władzę sądowniczą. Dopiero postanowienie Trybunału Konstytucyjnego, który wyjaśnił na czym polega istota nakazu płatniczego PIP zakończyło spory, dzięki czemu nakaz jest stosowany do dnia dzisiejszego. Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że istotą nakazu zapłaty jest skłonienie pracodawcy do wypełnienia ciążącego na nim względem pracownika obowiązku wypłaty wynagrodzenia lub innego świadczenia związanego z pracą, wynikającego z powszechnie obowiązujących przepisów z zakresu prawa pracy. Nakaz płatniczy PIP jest decyzją administracyjną, której adresatem jest pracodawca. Powstaje w ten sposób stosunek administracyjny między organami PIP a kontrolowanym pracodawcą. Pracownik, którego należność została określona nakazem, nie jest stroną tego postępowania.

Aktualnie, zgodnie z ustawą o Państwowej Inspekcji Pracy z dnia 13 kwietnia 2007 r. (Dz. U. z 2015 r. poz. 640) inspektorom przysługuje uprawnienie nakazania pracodawcy wypłaty należnego wynagrodzenia za pracę, a także innego świadczenia przysługującego pracownikowi, jeśli stwierdzi w toku kontroli, że pracodawca obowiązkowi temu uchybił. Nakazy przybierają formą decyzji administracyjnej oraz podlegają natychmiastowemu wykonaniu.

Co ważne nakazem płatniczy PIP może być wydany wyłącznie w przypadku w którym obowiązek pracodawcy wypłaty wynagrodzenia jest bezsporny i wymagalny w momencie przeprowadzania kontroli. Przykładowo, jest to zatem sytuacja, w której nie ma sporu między pracownikiem a pracodawcą, wynagrodzenie jest obliczone i zatwierdzone przez pracodawcę i zaksięgowane w dokumentach przedstawionych w toku kontroli inspektorowi pracy, której wynik jest następnie zatwierdzony przez pracodawcę czy też wymagalność obowiązku stwierdzona jest prawomocnym wyrokiem sądu.

Jak wynika z powyższego, nakaz płatniczy PIP nie zastępuje wyroku sądu powszechnego, a jedynie uzupełnia ochronę pracownika wspomagając ją trybem administracyjnym.

W niektórych sytuacja może się okazać, że nakaz płatniczy będzie skuteczniejszy od wyroku sądowego. Nakaz zapłaty PIP jest natychmiast wykonalny, co oznacza, że w momencie wydania decyzji administracyjnej podlega ona wykonaniu, a zatem pracodawca w wyznaczonym przez inspektora terminie ma obowiązek wypłacić zaległe należne wynagrodzenie pracownikowi. Zdarza się jednak, że nakaz płatniczy PIP nie pomoże w odzyskaniu wynagrodzenia. Będzie to miało miejsce, w szczególności sytuacji w której:

  • Wynagrodzenie pracownika jest sporne, tzn. nie wynika wprost z umowy o pracę, nie zostało zatwierdzone przez pracodawcę,
  • Wynagrodzenie jest należne z innego stosunku prawnego niż umowa o pracę np. z umów zleceń,
  • Świadczenia związane ze stosunkiem pracy należne są innym osobom niż pracownik, np. odprawa pośmiertna.

 

Niezależnie od minusów nakazów płatniczych PIP, wydaje się że jest to instytucja, która skutecznie może pomóc w odzyskaniu należnego wynagrodzenia od pracodawcy.

Komentarze (0)

Ten wpis jeszcze nie został skomentowany.
Dodaj pierwszy komentarz poniżej.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.
Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *