Czy nakaz płatniczy Inspektora Państwowej Inspekcji Pracy podlega egzekucji? Kiedy pracownik otrzyma zaległe wynagrodzenie?

17 stycznia 2017

Jak zostało wyjaśnione w artykule Czy Państwowa Inspekcja Pracy może nakazać wypłatę zaległego wynagrodzenia? nakaz płatniczy wydany przez inspektora PIP jest decyzją administracyjną, która podlega natychmiastowej wykonalności.

Co to oznacza dla pracownika? Fakt, że nakaz płatniczy PIP jest natychmiast wykonalny oznacza, że nawet w przypadku zaskarżania przez pracodawcę decyzji inspektora PIP, nakaz płatniczy PIP musi zostać wykonany od razu, w przeciwnym razie sprawę będzie można skierować bezpośrednio do postępowania egzekucyjnego w administracji.

Jakie możliwości ma pracodawca? W przypadku wydania nakazu płatniczego pracodawcy przysługuje prawo złożenia w trybie administracyjnym odwołania od okręgowego inspektora pracy, a w dalszej kolejności do sądu administracyjnego. Całe postępowanie może się składać nawet z czterech etapów i trwać ok 3 lat.

Niezależnie od prawa pracodawcy do zaskarżenia decyzji inspektora PIP, zasadniczo nie ma możliwości wstrzymania wykonania nakazu płatniczego, a zatem wynagrodzenie musi zostać wypłacone od razu. Ustawodawca nie przewidział bowiem dla nakazu płatniczego innego niż natychmiastowy terminu wykonania ani możliwości uchylenia rygoru natychmiastowej wykonalności. Wykonanie nakazu płatniczego może być jedynie wstrzymane, jeżeli zachodzi prawdopodobieństwo, że jest on dotknięty jedną z wad stanowiących podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji wydanej przez inspektora PIP.

Dlaczego pracodawca powinien wykonać nakaz płatniczy PIP? Nakaz płatniczy PIP jest wzmocniony dwoma instytucjami mającymi na celu zdyscyplinowanie pracodawcy. Przede wszystkim niewykonanie nakazu płatniczego PIP stanowi wykroczenie przeciwko prawom pracownika zagrożone karą grzywny od 1000 zł do 30 000 zł. Grzywnę płaci pracodawca jako osoba fizyczna, co powoduje że może ona wpłynąć bezpośrednio na budżet domowy pracodawcy, a nie finanse spółki czy przedsiębiorstwa pracodawcy.

Drugą instytucją mającą na celu wyegzekwowanie wykonania nakazu płatniczego jest możliwość przymusowego jego wykonania  na podstawie  przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Obowiązek ten egzekwowany jest w drodze egzekucji administracyjnej świadczeń niepieniężnych, mimo że jego spełnienie ma polegać na zapłacie wynagrodzenia. Egzekucji podlega bowiem nie wynagrodzenie, lecz czynność, której wykonanie nakazywane jest tą decyzji.

            Egzekwując świadczenia niepieniężne organy egzekucyjne mogą nałożyć dodatkową grzywnę na pracodawcę w celu jego przymuszenia do wykonania nakazu płatności PIP. Maksymalna wysokość tej grzywny wynosi 10 000 zł – w stosunku do osób fizycznych, i 50 000 zł – w stosunku do osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej.  Grzywnę można nakładać wielokrotnie, aż do uzyskania zamierzonego skutku. Górna granica nałożonych grzywien w sumie nie może przekroczyć  50 000 zł – w stosunku do osób fizycznych i 200 000 zł – w stosunku do osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej.

Dużym plusem nakazów płatniczych, przez co mogą być one postrzegane jako korzystniejsze niż droga postępowania sądowego, jest fakt że są one egzekwowane przez Państwową Inspekcję Pracy z urzędu, bez udziału pracownika. Oznacza to, że pracownik nie ponosi żadnych kosztów związanych z postepowaniem administracyjnym i egzekucyjnym, a Państwowa Inspekcja Pracy jest zobowiązana do działania i nie może zrezygnować z prowadzenia egzekucji.

Na koniec warto przytoczyć statystyki, które pozwalają na ocenę skuteczności nakazów płatności w praktyce. Jak wynika ze sprawozdań Państwowej Inspekcji w 2002 r. wydane zostały 5193 nakazy na kwotę 176 077 054 zł, a 56% spośród nich udało się zrealizować. W 2007 r. inspektorzy pracy wydali 8400 nakazów płatniczych na łączną kwotę 83 000 000 zł, z czego zrealizowano 54% na kwotę 38 700 000 zł. W 2011 r. wydano 8100 nakazów płatniczych na kwotę 138 800 000 zł. Zrealizowanych zostało z tego 4100 decyzji, a kwota wypłaconych należności wyniosła 60 900 000 zł. Z kolei w 2012 r. wydano 10 100 nakazów płatniczych na kwotę 230 000 000 zł. Spośród tej liczby zrealizowano 4316 nakazów, wypłacając 73 900 000 zł.

Komentarze (0)

Ten wpis jeszcze nie został skomentowany.
Dodaj pierwszy komentarz poniżej.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.
Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *